wereldburgerschap

Het nieuwe jaar begint zoals zovele onderwijsjaren eindigen. Met rapporten, cijfers en analyses. Met aangescherpte kaders, nieuwe kerndoelen en opnieuw geformuleerde adviezen over wat het onderwijs zou moeten zijn. De richting wordt weer vastgesteld — meestal ver boven de klaslokalen waar onderwijs daadwerkelijk plaatsvindt. En ondertussen staat daar de leraar. In de klas. Tussen echte leerlingen, met echte vragen en echte onzekerheden. Leraren die zich proberen te verhouden

Er klinkt al langere tijd een stevige roep om verandering in en rondom het onderwijs. Het curriculum zou verouderd zijn. De vakken versnipperd. De resultaten onder druk. Kerndoelen te narratief geformuleerd en de aansluiting op de samenleving onvoldoende. In rapporten, beleidsstukken en debatten keren dezelfde zorgen terug: het onderwijs moet eigentijdser, samenhangender en relevanter worden. Zo signaleert Inspectie van het Onderwijs dat de kennis en vaardigheden rond burgers

(Dit artikel is ook te lezen als publicatie op EigenlijkWijs.nl ) Er is iets fundamenteels verschoven in hoe we in het onderwijs zijn gaan denken over motivatie. We doen alsof motivatie een activering is dat je kunt ontwerpen. Maar wie dagelijks met leerlingen werkt, voelt hoe ver deze logica afstaat van de werkelijkheid van vorming. Motivatie is nooit het begin van leren. Motivatie is wat achterblijft als spoor, wanneer een leerling in zijn bestaan wordt erkend. Niet als lij

Er zijn van die momenten waarop het onderwijs even stilvalt. Niet omdat er geen tijd is, niet omdat de methode iets anders vraagt, maar omdat er iets gebeurt in de klas dat groter is dan het oefenen van vaardigheden of het afronden van een taak. Een leerling die iets vraagt wat verder reikt dan het onderwerp van de les. Een opmerking die schuurt. Een gesprek dat ineens gaat over wat eerlijk is, wat echt is, wat wij vinden dat ‘hoort’. Dat is het domein waar onderwijs plots we